دانلودتم

پسورد ebrahimpour

بزودی تکمیل خواهد شد

نتایج هنرجویان  منبت پیشرفته  در  هفدهم مهر ماه سال  87

لازم به ذکر است نمره از 100 میباشد و از 60 به پائین مردود میباشد

با تشکر از مادر بزرگ جوانم

وسايل وابزار منبت كاري:

مغار :وسيله اي است براي تراشيدن چوب ،واندازه هاي مختلفي دارد كه اين اندازه ها براساس پهناي مغار تعيين مي شود.درموقع كنده كاري بايد انحناي شيب دار مغار به سمت كار باشد.

انواع مغاركبريتي:

«مغار كبريتي:نازك ترين مغار است .نوك آن يك ميلي متر پهنادارد وبراي كندن سطوح صاف بكار مي رود.

2-مغار تخت يا صاف:از اين مغار براي شيب دادن و كندن سطوح صاف استفاده مي شود.

3-مغار نيم باز:تيغه اين مغار كمي انحنا دارد.داخلش نسبت به مغار تخت كمي گود است.داراي دهانه اي باز مي باشد و براي ايجاد قوس و سطوح شيب دار بكار مي رود كه با مغار صاف امكان پذير نيست.

4-مغار گلويي يا كيلويي:براي ايجاد انحناهاي عميق استفاده مي شود.اين مغار نيم باز گودي بيشتري از مغار باز دارد و شيب آن تندتر است.

5-مغار شفره:مقطع اين مغار به شكل «  v » است و براي ايجاد خط بين دو سطح كه نسبت به هم زاويه دارند يا عمود هستند بكار مي رد وهم چنين طرح را از زمينه جدا ميكند

چكش:
«از چكش براي ضربه زدن به مغار استفاده مي شود.جنس چكش در گذشته از چوب و اكنون از چوب ويا پلاستيك فشرده مي باشد.البته بعضي از منبت كاران چكش چوبي را خود ساخته و به طرفين سرآن لاستيك نازك مي چسبانندوبه چهار دليل منبت كاران از چكش چوبي يا لاستيكي استفاده مي كنند.

1-به خاطر اينكه هنگام ضربه زدن به مغار باعث مي شود ضربات كمتر صدا داشته باشد .

2-دسته مغار خراب نشود و آسيب نبيند.

3-وزن آن سبكتر از چكش فلزي است و باعث مي شود تا منبت كاران كمتر خسته شوند.

4-چون سرچكش چوبي بزرگتر است راحتر مي توان كار كرد.

به چكش چوبي تخماق نيز گفته مي شود كه لغتي تركي مي باشد

سوهان:شكلهاي مختلفي دارد و براي ساييدن چوب و ساير موادمورد استفاده قرار مي گيرد.

1-سوهان دوسرصاف:اين ابزار براي ساييدن چوب بكار مي رود.

2-سوهان دوسر كچ:جاهاي گود را با اين سوهان صاف مي كنند.

3-سوهان سه پهلو سه گوش:براي صاف كردن و تراش دادن قسمت هاي مورد نياز به كار مي رود.

4-سوهان نيم گرد.

6-سوهان دوكاردي

7-سوهان دم موشي:از اين سوهان براي كارهاي خيلي ظريف استفاده مي شود و اين سوهان نازك وكوچك است.

8-سوهان گرد:داخل جاهاي گود و سوراخ را با اين سوهان صاف مي كنند.

چوب ساب:

تكه هايي از كار كه پستي و بلندي و يا احيانا“ قوسي دارد و با ابزارهاي ديگر نمي توان آنرا صاف كرد،از وسيله اي به نام چوب ساب استفاده مي شود .چوب ساب داراي آج هاي تك تك مي باشد و هم چنين شكل هاي مختلفي دارد.نوعي ديگر از چوب ساب وجود دارد كه تمام بدنه آن داراي آج مي باشد و بدون دسته است..اين نوع چوب ساب به شكل دم موشي ،قاشقي و تخت مي باشد كه به چوب ساب طريق معروف است.لازم به ذكر است كه اين نوع چوب ساب كاربرد خوبي داشته و توليد داخل مي باشد.¹

سنگ نفت:از سنگ نفت براي تيز كردن نوك مغار استفاده مي شود .مغار هميشه بايد نوك تيز و صاف باشد تا عمل دلخواه هنرمند را انجام دهد.هردو طرف سنگ نفت مورد استفاده قرار مي گيرد زيرا يك طرف آن ريز تر از طرف ديگر است.تيغه با نوك مغار را اول با قسمت زبر و بعد با قسمت نرم ان تيز و صاف مي كنند.اين سنگ را در نفت مي گذارند تاهميشه نرم بماند و تيغه مغار را خراش ندهد.اگر سنگ در نفت نگهداري نشود باعث همگون شدن و ساييده شدن سريع آن مي شود.

گيره:در منبت كاري كار و قطعه مورد نظر به گيره كه در گوشه ايي از ميز كار مي باشد بسته مي شود و وجود گيره از ابزارهاي لازم و ضروري منبت كاري است زيرا براي خلق هنر و خلاقيت ،دستان هنرمند بايد آراد باشد تا بتواند هنر خود را بيافريند.²

روش انتقال طرح برروي چوب:

انتقال طرح برروي چوب را به چندين روش مي توان انجام داد كه به شرح زير مي باشند.

1-انتقال طرح به وسيله كاربن:دراين روش ابتدا كاربنرا روي چوب مورد نظر قرار داده سپس طرح را روي كاربن قرار مي دهيم و با مداد و آرام روي خطوط طرح مي كشيم سپس طرح و كاربن را برداشته و طرح روي چوب منتقل شده .اين روش كاربرد زيادي در منبت كاري دارد.

2-انتقال طرح به صورت مستقيم :در اين روش شخص منبت كار بايد به طراحي كاملا“ مسلط باشد و طرح را مستقيما“ روي چوب بكشد.شخص منبت كار بايد طرح را كاملا“ قرينه روي چوب بكشد اين روش راحت ترين روش است به شرط اينكه شخص منبت كار به طراحي وارد باشد.

3-انتقال طرح به روش فتوكپي:در اين روش از طرح فتوكپي تهيه نموده و آن را روي چوب مورد نظر مي چسبانند سپس از روي طرح چسبيده شروع به كنده كاري مي كنند اين روش كمتر وقت مي گيرد ولي نهايتا“ كار تميزي در نمي آيد.

4-انتقال طرح به روش سوزني كردن:در اين روش طرح را روي كاغذ كشيده سپس روي خطوط طرح را با سوزن ته گرد نقطه چين مي كنند.سپس مقداري دوده داخل يك جوراب نازك ريخته و طرح را روي چوب قرار مي دهندوچوب را روي نقطه چين ها زده و بدين ترتيب خطوطي از طرح به صورت نقطه چين روي چوب كشيده مي شود اين روش بسيار وقت گير است و امروزه كسي از آن استفاده نمي كند .علاوه برآن با كشيده شدن دست روي خطوط پاك مي شود.

5-انتقال طرح به روش روغني كردن كاغذ:در اين روش طرح را روي كاغذ خياطي كشيده سپس آنرا آغشته به نفت يا روغن مي كنند سپس طرح را روي چوب قرار داده با مداد روي خطوط مي كشند و به اين ترتيب طرح روي چوب منتقل مي گردد.اين روش بيشترين مورد استفاده را دارد)

مراحل كارمنبت كاري:

1-استاد كار ابتدا طرح منبت را انتخاب مي كند.

2-سپس طرح برروي چوب انتقال داده مي شود.

3-قطعه ي كار را به گيره مي بندند.

4-پس از گذشت مدتي با استفاده از مغار(شفره)طرح را از زمينه جدا مي كنند.

5-سپس استاد كار زمينه را با مغار تخت ،صاف و يكنواخت مي كند.اين كار را با دستگاه فرز دستي مي توان انجام داد.

6-پس از اجراي مراحل بالا طرح را با مغارهاي مختلف و موردنياز فرم داده و تزئين مي كنند «در منبت كاري معمولا“با دست چپ مغار و با دست راست چكش را گرفته و استفاده مي كنند.نحوه ي نگه داشتن مغار وزاويه ي قرار دادن آن روي چوب ميزان برداشت بار از روي چوب را تعيين مي كند.اگر زاويه قرار تيغ مغار روي چوب .با سطح چوب زياد باشد ميزان باربرداري بيشتر مي شود واگر اين زاويه كمتر شود ميزان باربرداري كمتر مي شود.دقت شود زماني كه مغار به صورت عمودي نگه داشته شده است براي خط انداختن روي آن ضربه زده مي شود هنگام خارج كردن مغار از داخل چوب هرگز نبايد انرا به جلو و عقب كشيد.بلكه بايد مغار را به چپ و راست تكان داده و ازچوب خارج كرد پس از تمام شدن كار مي توان سطوح كار را با سمباده پرداخت نمود كه اين كار را معمولا“ رنگ كاران هنگام رنگ آميزي انجام مي دهند هرگز نبايد با كف دست به مغار ضربه زد بلكه اين كار را بايد با چكش انجام داد.زيرا باعث آسيب رسيدن به عصب هاي دست مي گرددو همچنين پس از مدتي كار كردن مچ دست درد مي گيرد.

قبل از منبت كاري انتخاب چوب خيلي مهم مي باشد.چوبي بدون گره ،محكم ، بافت ريز و راست تار از عوامل مهم انتخاب چوب مي باشد.البته برروي موادي غير از چوب نيز كنده كاري مي كنند مانند عاج ، استخوان و صدف كه آنها را درون چوب جاسازي مي كنند.

نحوه منبت كاري:

قطعه ي كار را به گيره مي بنديم.ابتدا با مغار شفره،خطوط محيطي را مشخص مي سازيم و از زمينه جدا مي كنيم،سپس با مغار راست ،زمينه كار رابه نحوه  پايين مي بريم كه سطوح گود شده در سراسر زمينه يكسان باشند.بعد با مغارهاي مختلف و با توجه به تناسب طرح از نظر انحنا ،خطوط راست و منحني ،گودي و برجستگي ،عمل منبت كاري را ادامه مي دهيم.

در منبت كاري ،با يك دست مغار و با دست ديگر چكش را نگاه مي داريم و برحسب مقدار چوبي كه بايد برداشته شود،زواياي مختلفي به نوك مغار مي دهيم.براي باربرداري و كندن زمينه از ضربات چكش به دسته ي مغار استفاده مي كنيم و هنگام منبت كردن طرح اصلي با هردو دست مغار را مي گيريم.

هرگاه جهت حركت مغار از راست به چپ باشد دسته ي مغار در دست راست قرار مي گيرد در اين حالت منبت كار را «راست دست» مي گويند.حال اگر منبت كار بخواهد مغار را از چپ به راست حركت دهد،بايد كار را از گيره جدا و جهت آن را عوض كند با اينكه خود وي به سمت ديگر گيره برود.اگر منبت كار « چپ دست » باشد عكس اين مراحل صورت مي گيرد.هنرمندان روغن آغشته مي كنيم تا مغار به نرمي كار كند و يكدست براده بردارد پس از پايان كار منبت كاري،سطح كار با سنباده هاي بسيار نرم ،صاف و صيقلي مي شود.در مرحله بعدي بدان روغن يا پلي استر مي زنيم تا چوب براثر مرور زمان ترك نخورد ودرمقابل رطوبت مقاوم باشد

مناسبت ترين روغن ،روغن بزرك مي باشد كه در پايان كار زده مي شود تا آن حد كه اشباع شود ،اين كار هم از عوامل جوي محافظت كرده و هم از پوسيدگي  جلوگيري مي كند.از روغن بادام تلخ و پارافين براي اينكار استفاده مي شود.

انواع منبت از نظر فرم ظاهري:

روليف:نقش برجسته اي كه سطح زمينه ي كار بيرون نيامده است و با حاشيه ي كنار كادر همسطح مي باشد.

با روليف:نقش برجسته ي كه از سطح زمينه ي كار بالاتر آمده است.

اوروليف:مرحله كاملتري از باروليف است.برجستگيها،بسيار زياد مي شود و از رويه ي كار كاملا“ بيرون مي زند.

اگر تمامي نقش برجسته از سطح كار بيرون آمده باشد به آن «پيكره مي گويند»

از خصوصيات يك منبت خوب ميتوان به موارد زير اشاره كرد:

الف)صاف وصيقلي باشد.

ب)اصيل و داراي معني و مفهوم باشد(داراي بار فرهنگي باشد)

پ)متناسب با را حجم باشد.

يكي از نكات مهمي كه مي توان به آن اشاره كرد در اين است كه هنر منبت د رآذربايجان غربي دوران تكاملي خود با خلق آثار هنرمندان تنها بركنده كاري برروي چوب خلاصه نمي شود،بلكه با گذشت زمان و تجربه و رشد هنري و خلاقيت صاحبان اين هنر و فن،معرفي منبت و قلمزني بر روي چوب نيز به آن افزوده شده است كه خلق و گيرايي اين هنر را دوچندان مي كند.

واژه منبت، نقش برجسته به شكل گل و گياه و جز آن كه روي چوب ايجاد مي كنند.

بنا به اسناد و مدارك موجود منبت كاري در ايران متكي به سابقه اي بيش از 1500 سال است و حتي عده اي از محققان به صراحت اظهار نموده اند كه قبل از دوره ساسانيان منبت كاري در ايران روا ج داشته است . قديمترين اثر منبت موجود كه تاريخ نيمه اول قرن سوم هجري را دارد يك لنگه در چوبي متعلق به مسجد جامع عتيق شيراز است كه در دوره عمروبن ليث صفاري ساخته و داراي زير سازي از چوب تبريزي مي باشد و روي آن با خلال هايي از چوب گردو و نقوش پنج ضلعي بسيار زيبايي زينت شده است . بعد از آن با يك سر در منبت كاري شده از چوب كاج را مورد اشاره قرار داد كه مربوط به قرن چهارم ه .ق است و روي آن با ظرافت كامل خطوط كوفي با قطري حدود سه سانتيمتر كنده كاري شده است . در موزه ملي ايران نيز چندين در چوبي قديمي متعلق به قرون چه ارم و پنجم ه . ق موجود است كه داراي كنده كاري دقيق به صورت شاخ و برگ و گل و كتيبه هاي مختلف و آيات قرآن مي باشد . مطالعه دقيق اين درهاي چوبي نشان دهنده آن است كه هنر منبت كاران با هنر گچ برها از لحاظ تزئينات اختلاف زيادي نداشته است و در حقيقت همان تحولي كه ا ز دوره ساسانيان تا دوره اسلامي در گچ بري ديده مي شود در منبت كاري روي چوب نيز مشاهده مي شود . بعد از ظهور اسلام، هنر منبت كاري براي تزئين رحل قرآني، در و پنجره و منابر مساجد و اماكن متبركه به كار گرفته شد كه نمونه هاي متعددي از اين آثار هم اكنون زينت بخش مو زه ها و ساير مراكز هنري ايران و ساير كشورهاي جهان است.

هنر منبت امروزه در ايران ادامه دوران قاجار است، اما اين به معني دنباله روي خشك و بي انعطاف منبت كاران امروز ازاستادكاران زمان قاجار نيست، در اين دوره منبت كاران ايران به خاطر تماس هاي بيشتر با غرب و آ شنايي با شيوه ها و شگردهاي استاد كاران اروپايي از تاثير آنهابر كنار نماندند و اين تاثير بيشتر از ناحيه هنرمندان منبت كار ايتاليايي و فرانسوي بر هنرمندان قاجار مشهود است.

در حال حاضر مهمترين مراكز منبت كاري شهرهاي آباده و گلپايگان است، ضمن آنكه در شهرهاي رشت و اروميه و تبریز و قم تهران نيز منبت » تاحدودي منبت كاري رواج دارد .

شامل برخي از انواع چوب نظير گردو، گلابي، فوفل، نارنج و مواد كمكي مانند لاك و الكل،، سريشم سرد، روغن بزرگ و لاك هاي سلولزي است و ابزار كار را نيز انواع اره، سوهان، چكش، رنده، پرگار، گونيا، مغار و چاقوي مخصوص منبت سنتي تشكيل مي دهد.

پنجره، در، صندوق قبر، منبر و ساير تزئينات معماري ايران و نيز انو اع قاب عكس، قاب آينه، جعبه قاشق و چنگال، سرويس هاي روميزي اداري، انواع ظروف و غيره تقسيم مي گردد. همچنين مي توان صندوق قبر، درها و منبرهاي منبت را نام برد.

به طور كلي منبت به سه شاخه اصلي تقسيم مي شود:

منبت استيلي كه ريشه آن ايتاليايي مي باشد و در اكثر كشورها بر روي كارهاي تزئيني استفاده مي شود. نحوه كار به اين صورت است كه وقتي طراح طرح را روي چوب پياده كرد چهار مرحله كار روي آن انجام مي شود ابتدا دورزني است كه به وسيله مغار آن را انجام مي دهند . بعد توسط مغار ديگر زمينه را در مي آورد ند، مرحله سوم روسازي كار است و در آخرين مرحله پرداخت صورت مي گيرد كه شامل ظريف كاري و رنگ است.

در قديم براي رنگ زدن از لاك الكل استفاده مي كردند، اما اين روزها رنگهاي پلي استر به كار مي برند كه همان لاك الكل خيلي بهتر است؛ چون رنگهايي كه از خارج مي آيد، مت ناسب با شرايط اقليمي همان كشورهاست و در نتيجه وقتي از آن استفاده مي كنيم غالبا ترك مي خورد.

در منبت سنتي ابزارهاي گوناگوني بكار نمي رود . فقط از چاقوهاي منبت كه يك شكل و يك فرم دارند و فقط در اندازه با هم تفاوت دارند، استفاده مي شود. برخلاف منبت استيلي ابزار كار مختصر است و از ضربه چكش و غيره استفاده نمي شو . در اين نوع منبت پس از پياده كردن طرح بر روي سطح مورد نظر بر روي چاقوي مخصوص منبت تمام طرح را برش زده و سپس زمينه را خالي مي كنيم كه اين عمل بستگي به نوع طرح دارد . اگر طرحمان درشت باشد زمينه را متناسب با طرح خالي مي كنيم يعني 3 ميليمتر و اگر ريز باشد به اندازه يك ميليمتر تا يك و نيم ميليمتر خالي مي نماييم . سپس به كنده كاري و پرداختن به گل و بوته و اشكال روي چوب مي رسد و در پايان كار سمباده و سپس سيل ر و كيلر مي زنند.

مركز و مب دا سنتي ( منبت سنتي ) شهرستان آباده مي باشد كه با به گفته استاد بهرام منبتي به 650 سال قبل بر مي گردد . منبت سنتي قبل از اسلام در ايران رايج بوده منتهي تا قبل از زمان صفويه پايبند سبك و الگو نبوده اند؛ مگر مدت كوتاهي كه در زمان تيموريان رايج بود و در هيمن زم ان بود كه منبت سنتي ايران به وسيله حكام تيموري از ايران به هندوستان منتقل و در آن سرزمين اشاعه يافت كه هنوز هم جز هنرهاي دستي هندوستان محسوب مي شود. نقوشي كه در منبت مورد استفاده قرار مي گيرد عبارتند از: نقش گل و مرغ، نقوش اسليمي، نقوش ختايي و نقوش اسليمي.

عید فطر برتمام مسلمانان جهان مبارک باد

التماس دعا  

نتایج هنرجویان مبتدی درهفتم  مهر ماه سال 87

لازم به ذکر است نمره از 100 میباشد و از 60 به پائین مردود میباشد

نتایج هنرجویان مبتدی در مهر ماه سال 87

لازم به ذکر است نمره از 100 میباشد و از 60 به پائین مردود میباشد

مطالب پایین را مطالعه فرمائید  

بعد از ذخیره در رایانه شخصی مطالعه فرمائید

به زودی تمیز کاری آن انجام میگیرد